Mahāparinibbānasuttaṁ (DN 16)

[Catutthabhāṇavāraṁ]

[30: Pānīyāharaṇaṁ] cf. Cundasuttaṁ (Ud. 8:5) Part Two.01

Atha kho Bhagavā maggā okkamma,yena aññataraṁ BJT: yenaññataraṁ, compound form.02 rukkhamūlaṁ tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmantaṁ Ānandaṁ āmantesi: [523]

“Iṅgha me tvaṁ Ānanda catugguṇaṁ saṅghāṭiṁ paññāpehi, kilantosmi Ānanda nisīdissāmī.” ti [524]

“Evaṁ Bhante,” ti kho āyasmā Ānando Bhagavato paṭissutvā, catugguṇaṁ saṅghāṭiṁ paññāpesi, nisīdi Bhagavā paññatte āsane. Nisajja kho Bhagavā āyasmantaṁ Ānandaṁ āmantesi: [525]

“Iṅgha me tvaṁ Ānanda pānīyaṁ āhara, pipāsitosmi BJT: pipāsitomhi, here pipāsitosmi below; they are alternate forms of the 1st person singular of atthi.03 Ānanda pivissāmī.” ti [526]

Evaṁ vutte, āyasmā Ānando Bhagavantaṁ etad-avoca: [527]

“Idāni Bhante pañcamattāni sakaṭasatāni atikkantāni, Thai abhikkantāni, here and below.04 taṁ cakkacchinnaṁ udakaṁ parittaṁ luḷitaṁ āvilaṁ sandati. Ayaṁ Bhante Kakutthā nadī BJT: Kukuttha; Thai: Kakudhanadī; ChS: Kakudhā nadī, and similarly throughout. The correct spelling of the name is uncertain.05 avidūre, acchodakā sātodakā sītodakā setodakā BJT, PTS: setakā, throughout, which would also mean pure (water).06 supatitthā ChS: suppatitthā, showing gemination.07 ramaṇīyā, ettha Bhagavā pānīyañ-ca pivissati gattāni ca sītīkarissatī.” ti PTS: sītaṁ karissatī ti, parsed form of the compound in the text.08 [528]

Dutiyam-pi kho Bhagavā āyasmantaṁ Ānandaṁ āmantesi: [529]

“Iṅgha me tvaṁ Ānanda pānīyaṁ āhara, pipāsitosmi Ānanda pivissāmī.” ti [530]

Dutiyam-pi kho āyasmā Ānando Bhagavantaṁ etad-avoca: [531]

“Idāni Bhante pañcamattāni sakaṭasatāni atikkantāni, taṁ cakkacchinnaṁ udakaṁ parittaṁ luḷitaṁ āvilaṁ sandati. Ayaṁ Bhante Kakutthā nadī avidūre, acchodakā sātodakā sītodakā setodakā supatitthā ramaṇīyā, ettha Bhagavā pānīyañ-ca pivissati gattāni ca Thai: pi.09 sītīkarissatī.” ti [532]

Tatiyam-pi kho Bhagavā āyasmantaṁ Ānandaṁ āmantesi: [533]

“Iṅgha me tvaṁ Ānanda pānīyaṁ āhara, pipāsitosmi Ānanda pivissāmī.” ti [534]

“Evaṁ Bhante,” ti kho āyasmā Ānando Bhagavato paṭissutvā, pattaṁ gahetvā, yena sā nadikā tenupasaṅkami. Atha kho sā nadikā cakkacchinnā parittā luḷitā āvilā sandamānā, āyasmante Ānande upasaṅkamante, acchā vippasannā BJT: vippasantā, printing error.10 anāvilā sandittha. Thai: sandati, present tense against the aorist in the text.11 Atha kho āyasmato BJT: āyasmate, printing error.12 Ānandassa etad-ahosi: [535]

“Acchariyaṁ vata bho, abbhutaṁ vata bho, Tathāgatassa mahiddhikatā mahānubhāvatā, ayañ-hi sā nadikā cakkacchinnā parittā luḷitā āvilā sandamānā, mayi upasaṅkamante, acchā vippasannā anāvilā sandatī.” ti Pattena pānīyaṁ ādāya yena Bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā Bhagavantaṁ etad-avoca: [536]

“Acchariyaṁ Bhante, abbhutaṁ Bhante, Tathāgatassa mahiddhikatā mahānubhāvatā, idāni sā Bhante nadikā cakkacchinnā parittā luḷitā āvilā sandamānā, mayi upasaṅkamante, acchā vippasannā anāvilā sandittha. Pivatu Bhagavā pānīyaṁ! Pivatu Sugato pānīyan!”-ti Atha kho Bhagavā pānīyaṁ apāyi. [537]