Nandavaggo tatiyo

3-3: Yasojasuttaṁ (23)

1. evaṁ me sutaṁ:
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati, jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. tena kho pana samayena yasojapamukhāni pañcamattāni bhikkhusatāni sāvatthiṁ anuppattāni honti, bhagavantaṁ dassanāya. te ca kho BJT note: te dha - palm leaf book; printed book.01 āgantukā bhikkhū nevāsikehi bhikkhūhi saddhiṁ paṭisammodamānā, senāsanāni paññāpayamānā pattacīvarāni paṭisāmayamānā, uccāsaddā mahāsaddā BJT note: uccāsadda mahāsaddā - ChS.02 ahesuṁ. atha kho bhagavā āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi: “ke panete ānanda uccāsaddā mahāsaddā? kevaṭṭā maññe macchavilope” ti.

“etāni bhante yasojapamukhāni pañcamattāni bhikkhusatāni sāvatthiṁ anuppattāni bhagavantaṁ dassanāya. tete āgantukā bhikkhū nevāsikehi bhikkhūhi saddhiṁ paṭisammodamānā, senāsanāni paññāpayamānā pattacīvarāni paṭisāmayamānā, uccāsaddā mahāsaddā” ti. “tena hānanda mama vacanena te bhikkhū āmantehi: ‘satthā āyasmante āmantetī’ ” ti. “evaṁ bhante,” ti kho āyasmā ānando bhagavato paṭissutvā, yena te bhikkhū tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā, te bhikkhū etad-avoca: “satthā āyasmante āmantetī” ti. “evam-āvuso” ti kho te bhikkhū āyasmato ānandassa paṭissutvā, yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu, upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā, ekamantaṁ nisīdiṁsu. ekamantaṁ nisinne kho te bhikkhū bhagavā etad-avoca: “kinnu tumhe bhikkhave uccāsaddā mahāsaddā. kevaṭṭā maññe macchavilope?” ti

[BJT Page 178]

2. evaṁ vutte, āyasmā yasojo bhagavantaṁ etad-avoca: “imāni bhante pañcamattāni bhikkhusatāni sāvatthiṁ anuppattāni bhagavantaṁ dassanāya. teme āgantukā bhikkhū nevāsikehi bhikkhūhi saddhiṁ paṭisammodamānā, senāsanāni paññāpayamānā pattacīvarāni paṭisāmayamānā, uccāsaddā mahāsaddā” ti. “gacchatha bhikkhave vo paṇāmemi. Editor's note: BJT, panāmami, by mistake.03 na vo mama santike vatthabban”-ti. “evaṁ bhante,” ti kho te bhikkhū bhagavato paṭissutvā, uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā, senāsanaṁ saṁsāmetvā pattacīvaram-ādāya, yena vajji tena cārikaṁ pakkamiṁsu. vajjisu anupubbena cārikaṁ caramānā yena vaggumudā nadī tenupasaṅkamiṁsu, upasaṅkamitvā vaggumudāya nadiyā tīre paṇṇakuṭiyo karitvā, vassaṁ upagacchiṁsu.

3. atha kho āyasmā yasojo vassupagato bhikkhū āmantesi: “bhagavatā mayaṁ āvuso paṇāmitā atthakāmena hitesinā, anukampakena anukampaṁ upādāya. handa mayaṁ āvuso tathā vihāraṁ kappema yathā no viharataṁ bhagavā attamano assā” ti. “evam-āvuso” ti kho te bhikkhū āyasmato yasojassa paccassosuṁ. atha kho te bhikkhū vūpakaṭṭhā appamattā ātāpino pahitattā viharantā, tenevantaravassena sabbeva tisso vijjā sacchākaṁsu.

4. atha kho bhagavā sāvatthiyaṁ yathābhirantaṁ viharitvā, yena vesālī tena cārikaṁ pakkāmi, anupubbena cārikaṁ caramāno yena vesālī Editor's note: BJT, vesāli, printer's error04 tad-avasari. tatra sudaṁ bhagavā vesāliyaṁ viharati, mahāvane kūṭāgārasālāyaṁ. atha kho bhagavā vaggumudātīriyānaṁ bhikkhūnaṁ cetasā ceto paricca manasikaritvā āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi: “ālokajātā viya me ānanda esā disā. obhāsajātā viya me ānanda esā disā. yassaṁ disāyaṁ vaggumudātīriyā bhikkhū viharanti gantuṁ appaṭikūlāsi Editor's note: BJT, appaṭikulāsi, printer's error05 me manasikātuṁ. pahiṇeyyāsi tvaṁ ānanda vaggumudātīriyānaṁ bhikkhūnaṁ santike dūtaṁ: ‘satthā āyasmante āmanteti, satthā āyasmantānaṁ dassanakāmo’ ” ti.

“evaṁ bhante,” ti kho āyasmā ānando, bhagavato paṭissutvā, yena aññataro bhikkhu tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā, taṁ bhikkhuṁ etad-avoca: “ehi tvaṁ āvuso, yena vaggumudātīriyā bhikkhū, tenupasaṅkameyyāsi, BJT note: upasaṅkama - ChS.06 upasaṅkamitvā, vaggumudātīriye bhikkhū evaṁ vadehi: ‘satthā āyasmante āmanteti, satthā āyasmantānaṁ dassanakāmo’ ” ti.

[BJT Page 180]

“evam-āvuso” ti kho so bhikkhu, āyasmato ānandassa paṭissutvā, seyyathā pi nāma balavā puriso sammiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, Editor's note: BJT, pāsāreyya, printer's error07 pasāritaṁ vā bāhaṁ sammiñjeyya, evam-eva mahāvane kuṭāgārasālāyaṁ antarahito, vaggumudāya nadiyā tīre tesaṁ bhikkhūnaṁ purato pāturahosi. atha kho so bhikkhu vaggumudātīriye bhikkhū etad-avoca: “satthā āyasmante āmanteti, satthā āsmantānaṁ dassanakāmo” ti. “evam-āvuso” ti kho te bhikkhū, tassa bhikkhuno paṭissutvā, senāsanaṁ saṁsāmetvā pattacīvaram-ādāya, seyyathā pi nāma balavā puriso sammiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ sammiñjeyya, evam-eva vaggumudāya nadiyā tīre antarahitā, mahāvane kūṭāgārasālāyaṁ bhagavato sammukhe pāturahesuṁ.

5. tena kho pana samayena bhagavā āneñjena samādhinā nisinno hoti. atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ etad-ahosi: “katamena nu kho bhagavā vihārena etarahi viharatī?” ti atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ etad-ahosi: “āneñjena kho bhagavā vihārena etarahi viharatī” ti. sabbeva āneñjena samādhinā nisīdiṁsu.

6. atha kho āyasmā ānando abhikkantāya rattiyā, nikkhante paṭhame yāme, uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ cīvaraṁ karitvā, yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etad-avoca: “abhikkantā bhante ratti, nikkhanto paṭhamo yāmo, ciranisinnā āgantukā bhikkhū, paṭisammodatu bhante bhagavā āgantukehi bhikkhūhī” Editor's note: BJT, bhikkhūhi, printer's error08 ti.

7. evaṁ vutte, bhagavā tuṇhī ahosi. dutiyam-pi kho āyasmā ānando abhikkantāya rattiyā, nikkhante majjhime yāme, uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ cīvaraṁ karitvā, yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvābhagavantaṁ etad-avoca: “abhikkantā bhante ratti, nikkhanto majjhimo yāmo, ciranisinnā āgantukā bhikkhū, paṭisammodatu bhante bhagavā āgantukehi bhikkhūhī” ti. dutiyam-pi kho bhagavā tuṇhī ahosi. tatiyam-pi kho āyasmā ānando abhikkantāya rattiyā, nikkhante pacchime yāme, uddhate aruṇe, nandimukhiyā rattiyā, uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ cīvaraṁ karitvā, yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etad-avoca: “abhikkantā bhante ratti, nikkhanto pacchimo yāmo, uddhato aruṇo, nandimukhī ratti, ciranisinnā āgantukā bhikkhū, paṭisammodatu bhante bhagavā āgantukehi bhikkhūhī” ti.

atha kho bhagavā tamhā samādhimhā vuṭṭhahitvā, āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi: “sace kho tvaṁ ānanda jāneyyāsi, ettakam-pi te nappaṭibhāseyya. ahañ-ca ānanda imāni ca pañca bhikkhusatāni, sabbeva āneñjasamādhinā nisīdimhā” ti.

[BJT Page 182]

8. atha kho bhagavā etam-atthaṁ viditvā, tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi:

−⏑⏑−¦−⏑−⏑−   Vetālīya
“yassa jito kāmakaṇṭako,

−−−⏑⏑¦−⏑−⏑−−   Opacchandasaka x3
akkoso ca vadho ca bandhanañ-ca,

−⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
pabbato viya so ṭhito anejo,

⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑⏑⏑−−
sukhadukkhesu na vedhati sa bhikkhū” ti. Metre: We need to read vedhatī m.c.09