Buddha-carita Home Page Next Chapter
Book VII [Tapovanapraveśo]
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Ārdrā)
tato visjyāśrumukhaṁ rudaṁtaṁ chaṁdaṁ vanacchaṁdatayā nirāsthaḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
sarvārthasiddho vapuṣābhibhūya tamāśramaṁ siddhamiva prapede || 7.1
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Mālā)
sa rājasūnurmgarājagāmī mgājiraṁ tanmgavat praviṣṭaḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
lakṣmīviyukto 'pi śarīralakṣmyā cakṣūṁṣi sarvāśramiṇāṁ jahāra || 7.2
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Haṁsī)
sthitā hi hastasthayugāstathaiva kautūhalāccakradharāḥ sadārāḥ |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tamiṁdrakalpaṁ dadśurna jagmurdhuryā ivārdhāvanataiḥ śirobhiḥ || 7.3
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Sālā)
viprāśca gatvā bahiridhmahetoḥ prāptāḥ samitpuṣpapavitrahastāḥ |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tapaḥpradhānāḥ ktabuddhayo 'pi taṁ draṣṭumīyurna maṭhānabhīyuḥ || 7.4
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Bālā)
hṣṭāśca kekā mumucurmayūrā dṣṭvāṁbudaṁ nīlamivonnamaṁtam |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
śaṣpāṇi hitvābhimukhāśca tasthurmgāścalākṣā mgacāriṇaśca || 7.5
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Buddhi)
dṣṭvā tamikṣvākukulapradīpaṁ jvalaṁtamudyaṁtamivāṁśumaṁtam |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
kte 'pi dohe janitapramodāḥ prasusruvurhomaduhaśca gāvaḥ || 7.6
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
kaścidvasūnāmayamaṣṭamaḥ syātsyādaśvinoranyataraścyuto 'tra |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
ucceruruccairiti tatra vācastaddarśanādvismayajā munīnām || 7.7
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Bālā)
lekharṣabhasyeva vapurdvitīyaṁ dhāmeva lokasya carācarasya |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
sa dyotayāmāsa vanaṁ hi ktsnaṁ yadcchayā sūrya ivāvatīrṇaḥ || 7.8
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Ārdrā)
tataḥ sa tairāśramibhiryathāvadabhyarcitaścopanimaṁtritaśca |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
pratyarcayāṁ dharmabhto babhūva svareṇa bhādrāṁbudharopamena || 7.9
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Rāmā)
kīrṇaṁ tataḥ puṇyaktā janena svargābhikāmena vimokṣakāmaḥ |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tamāśramaṁ so 'nucacāra dhīrastapāṁsi citrāṇi nirīkṣamāṇaḥ || 7.10
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Chāyā)
tapovikārāṁśca nirīkṣya saumyastapovane tatra tapodhanānām |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tapasvinaṁ kaṁcidanuvrajaṁtaṁ tattvaṁ vijijñāsuridaṁ babhāṣe || 7.11
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
tatpūrvamadyāśramadarśanaṁ me yasmādimaṁ dharmavidhiṁ na jāne |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tasmādbhavānarhati bhāṣituṁ me yo niścayo yaṁ prati vaḥ pravttaḥ || 7.12
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (ddhi)
tato dvijātiḥ sa tapovihāraḥ śākyarṣabhāyarṣabhavikramāya |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
kramena tasmai kathayāṁcakāra tapoviśeṣaṁ tapasaḥ phalaṁ ca || 7.13
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Sālā)
agrāmyamannaṁ salilaprarūḍhaṁ parṇāni toyaṁ phalamūlameva |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
yathāgamaṁ vttiriyaṁ munīnāṁ bhinnāstu te te tapasāṁ vikalpāḥ || 7.14
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Vāṇī)
uṁchena jīvaṁti khagā ivānye tṇāni kecinmgavaccaraṁti |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
kecidbhujaṁgaiḥ saha vartayaṁti valmīkabhūtā iva mārutena || 7.15
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
aśmaprayatnārjitavttayo 'nye kecitsvadaṁtāpahatānnabhakṣāḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
ktvā parārthaṁ śrapaṇaṁ tathānye kurvaṁti kāryaṁ yadi śeṣamasti || 7.16
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Bālā)
kecijjalaklinnajaṭākalāpā dviḥ pāvakaṁ juhvati maṁtrapūrvam |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
mīnaiḥ samaṁ kecidapo vigāhya vasaṁti kūrmollikhitaiḥ śarīraiḥ || 7.17
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Vāṇī)
evaṁvidhaiḥ kālacitaistapobhiḥ parairdivaṁ yāṁtyaparairnlokam |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
duḥkhena mārgeṇa sukhaṁ kṣiyaṁti duḥkhaṁ hi dharmasya vadaṁti mūlam || 7.18
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Rāmā)
ityevamādi dvipadeṁdravatsaḥ śrutvā vacastasya tapodhanasya |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
adṣṭatattvo 'pi na saṁtutoṣa śanairidaṁ cātmagataṁ jagāda || 7.19
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
duḥkhātmakaṁ naikavidhaṁ tapaśca svargapradhānaṁ tapasaḥ phalaṁ ca |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
lokāśca sarve pariṇāmavaṁtaḥ svalpe śramaḥ khalvayamāśramāṇām || 7.20
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Ārdrā)
śriyaṁ ca baṁdhūn viṣayāṁśca hitvā ye svargahetau niyamaṁ caraṁti |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
te viprayuktāḥ khalu gaṁtukāmā mahattaraṁ svaṁ vanameva bhūyaḥ || 7.21
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Vāṇī)
kāyaklamairyaśca tapo 'bhidhānaiḥ pravttimākāṁkṣati kāmahetoḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
saṁsāradoṣānaparīkṣamāṇo duḥkhena so 'nvicchati duḥkhameva || 7.22
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
trāsaśca nityaṁ maraṇātprajānāṁ yatnena cecchaṁti punaḥ prasūtim |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
satyāṁ pravttau niyataśca mtyustatraiva magno yata eva bhītaḥ || 7.23
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (ddhi)
ihārthameke praviśaṁti khedaṁ svargārthamanye śramamāpnuvaṁti |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
sukhārthamāśākpaṇo 'ktārthaḥ patatyanarthe khalu jīvalokaḥ || 7.24
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Kīrti)
na khalvayaṁ garhita eva yatno yo hīnamutsjya viśeṣagāmī |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
prājñaiḥ samānena pariśrameṇa kāryaṁ tu tadyatra punarna kāryam || 7.25
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Mālā)
śarīrapīḍā tu yadīha dharmaḥ sukhaṁ śarīrasya bhavatyadharmaḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
dharmeṇa cāpnoti sukhaṁ paratra tasmādadharmaṁ phalatīha dharmaḥ || 7.26
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Mālā)
yataḥ śarīraṁ manaso vaśena pravartate vāpi nivartate vā |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
yukto damaścetasa eva tasmāccittādte kāṣṭhasamaṁ śarīram || 7.27
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
āhāraśuddhyā yadi puṇyamiṣṭaṁ tasmānmgāṇāmapi puṇyamasti |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
ye cāpi bāhyāḥ puruṣāḥ phalebhyo bhāgyāparādhena parāṅmukhatvāt || 7.28
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Māyā)
duḥkhe 'bhisaṁdhistvatha puṇyahetuḥ sukhe 'pi kāryo nanu so 'bhisaṁdhiḥ |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
atha pramāṇaṁ na sukhe 'bhisaṁdhirduḥkhe pramāṇaṁ nanu nābhisaṁdhiḥ || 7.29
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (ddhi)
tathaiva ye karmaviśuddhihetoḥ spśaṁtyapastīrthamiti pravttāḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tatrāpi toṣo hdi kevalo 'yaṁ na pāvayiṣyaṁti hi pāpamāpaḥ || 7.30
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
spṣṭaṁ hi yadyadguṇavadbhiraṁbhastattatpthivyāṁ yadi tīrthamiṣṭam |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tasmādguṇāneva paraimi tīrthamāpastu niḥsaṁśayamāpa eva || 7.31
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Upendravajrā)
iti sma tattadbahuyuktiyuktaṁ jagāda cāstaṁ ca yayau vivasvān |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tato havirdhūmavivarṇavkṣaṁ tapaḥpraśāṁtaṁ sa vanaṁ viveśa || 7.32
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Vāṇī)
abhyuddhtaprajvalitāgnihotraṁ ktābhiṣekarṣijanāvakīrṇam |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
jāpyasvanākūjitadevakoṣṭhaṁ dharmasya karmāṁtamiva pravttam || 7.33
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Vāṇī)
kāścinniśāstatra niśākarābhaḥ parīkṣamāṇaśca tapāṁsyuvāsa |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
sarvaṁ parikṣepya tapaśca matvā tasmāttapaḥkṣetratalājjagāma || 7.34
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Bālā)
anvavrajannāśramiṇastatastaṁ tadrūpamāhātmyagatairmanobhiḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
deśādanāryairabhibhūyamānānmahārṣayo dharmamivāpayāṁtam || 7.35
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Chāyā)
tato jaṭāvalkalacīrakhelāṁstapodhanāṁścaiva sa tāndadarśa |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tapāṁsi caiṣāmanubudhyamānastasthau śive śrīmati mārgavkṣe || 7.36
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Premā)
athopastyāśramavāsinastaṁ manuṣyavaryaṁ parivārya tasthuḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
vddhaśca teṣāṁ bahumānapūrvaṁ kalena sāmnā giramityuvāca || 7.37
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Bālā)
tvayyāgate pūrṇa ivāśramo 'bhūtsaṁpadyate śūnya iva prayāte |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tasmādimaṁ nārhasi tāta hātuṁ jijīviṣordehamiveṣṭamāyuḥ || 7.38
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Sālā)
brahmarṣirājarṣisurarṣijuṣṭaḥ puṇyaḥ samīpe himavān hi śailaḥ |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
tapāṁsi tānyeva tapodhanānāṁ yatsaṁnikarṣādbahulībhavaṁti || 7.39
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
tīrthāni puṇyānyabhitastathaiva sopānabhūtāni nabhastalasya |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
juṣṭāni dharmātmabhirātmavadbhirdevarṣibhiścaiva mahārṣibhiśca || 7.40
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (ddhi)
itaśca bhūyaḥ kṣamamuttaraiva diksevituṁ dharmaviśeṣahetoḥ |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
na hi kṣamaṁ dakṣiṇato budhena padaṁ bhavedekamapi prayātum || 7.41
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Kīrti)
tapovane 'sminnatha niṣkriyo vā saṁkīrṇadharmā patito 'śucirvā |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
dṣṭastvayā yena na te vivatsā tadbrūhi yāvadrucito 'stu vāsaḥ || 7.42
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (ddhi)
ime hi vāṁchaṁti tapaḥsahāyaṁ taponidhānapratimaṁ bhavaṁtam |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
vāsastvayā hīṁdrasamena sārdhaṁ vhaspaterabhyudayāvahaḥ syāt || 7.43
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Māyā)
ityevamukte sa tapasvimadhye tapasvimukhyena manīṣimukhyaḥ |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
bhavapraṇāśāya ktapratijñaḥ svaṁ bhāvamaṁtargatamācacakṣe || 7.44
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
jvātmanāṁ dharmabhtāṁ munīnāmiṣṭātithitvātsvajanopamānam |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
evaṁvidhairmāṁ prati bhāvajātaiḥ prītiḥ parātmā janitaśca mārgaḥ || 7.45
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Māyā)
snigdhābhirābhirhdayaṁgamābhiḥ samāsataḥ snāta ivāsmi vāgbhiḥ |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
ratiśca me dharmanavagrahasya vispaṁditā saṁprati bhūya eva || 7.46
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Bhadrā)
evaṁ pravttān bhavataḥ śaraṇyānatīva saṁdarśitapakṣapātān |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
yāsyāmi hitveti mamāpi duḥkhaṁ yathaiva baṁdhūṁstyajatastathaiva || 7.47
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Vāṇī)
svargāya yuṣmākamayaṁ tu dharmo mamābhilāṣastvapunarbhavāya |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
asmin vane yena na me vivatsā bhinnaḥ pravttyā hi nivttidharmaḥ || 7.48
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Vāṇī)
tannāratirme na parāpacāro vanādito yena parivrajāmi |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
dharme sthitāḥ pūrvayugānurūpe sarve bhavaṁto hi mahārṣikalpāḥ || 7.49
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Ārdrā)
tato vacaḥ sūntamarthavacca suślakṣṇamojasvi ca garvitaṁ ca |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
śrutvā kumārasya tapasvinaste viśeṣayuktaṁ bahumānamīyuḥ || 7.50
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
kaściddvijastatra tu bhasmaśāyī prāṁśuḥ śikhī dāravacīravāsāḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
āpiṁgalākṣastanudīrghaghoṇaḥ kuṁḍodahasto giramityuvāca || 7.51
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
dhīmannudāraḥ khalu niścayaste yastvaṁ yuvā janmani dṣṭadoṣaḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
svargāpavargau hi vicārya samyagyasyāpavarge matirasti so 'sti || 7.52
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
yajñaistapobhirniyamaiśca taistaiḥ svargaṁ yiyāsaṁti hi rāgavaṁtaḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
rāgeṇa sārdhaṁ ripuṇeva yuddhvā mokṣaṁ parīpsaṁti tu sattvavaṁtaḥ || 7.53
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Sālā)
tadbuddhireṣā yadi niścitā te tūrṇaṁ bhavān gacchatu viṁdhyakoṣṭham |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
asau munistatra vasatyarāḍo yo naiṣṭhike śreyasi labdhacakṣuḥ || 7.54
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Sālā)
tasmādbhavāñchroṣyati tattvamārgaṁ satyāṁ rucau saṁpratipatsyate ca |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
yathā tu paśyāmi matistavaiṣā tasyāpi yāsyatyavadhūya buddhim || 7.55
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Sālā)
puṣṭāśvaghoṇaṁ vipulāyatākṣaṁ tāmrādharoṣṭhaṁ sitatīkṣṇadaṁṣṭram |
⏑−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
idaṁ hi vaktraṁ tanuraktajihvaṁ jñeyārṇavaṁ pāsyati ktsnameva || 7.56
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−− Upajāti (Indravajrā)
gaṁbhīratā yā bhavatastvagādhā yā dīptatā yāni ca lakṣaṇāni |
−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−¦¦−−⏑−¦−⏑⏑¦−⏑−−
ācāryakaṁ prāpsyasi tatpthivyāṁ yannarṣibhiḥ pūrvayuge 'pyavāptam || 7.57
⏑⏑⏑⏑⏑⏑¦−⏑−⏑−¦¦⏑⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑− Aparavaktra
paramamiti tato npātmajastamṣijanaṁ pratinaṁdya niryayau |
⏑⏑⏑⏑⏑⏑¦−⏑−⏑−¦¦⏑⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−
vidhivadanuvidhāya te 'pi taṁ praviviśurāśramiṇastapovanam || 7.58
iti śrībuddhacarite mahākāvye tapovanapraveśo nāma saptamaḥ sargaḥ || 7 ||
Buddha-carita Home Page Next Chapter