Book XII [Aràóadarèano]

 

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ    pathyà øloka 01
tataþ èamavihàrasya munerikùvàkucaüdramàþ |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
aràóasyàèramaü bheje vapuùà pårayanniva || 12.1

 

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
sa kàlàmasagotreõa tenàlokyaiva dårataþ |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
uccaiþ svàgatamityuktaþ samãpamupajagmivàn || 12.2

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
tàvubhau nyàyataþ pÔùñvà dhàtusàmyaü parasparam |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
dàravyormedhyayorvÔùyoþ èucau deèe niùãdatuþ || 12.3

 

ÛÜÜÜÐÛÛÛÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ   navipulà
tamàsãnaü nÔpasutaü so 'bravãnmunisattamaþ |

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
bahumànavièàlàbhyàü darèanàbhyàü pibanniva 02 || 12.4

 

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
viditaü me yathà saumya niùkràüto bhavanàdasi |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
chittvà snehamayaü pàèaü pàèaü dÔpta iva dvipaþ || 12.5

 

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
sarvathà dhÔtimaccaiva pràjÿaü caiva manastava |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
yastvaü pràptaþ èriyaü tyaktvà latàü viùaphalàmiva || 12.6

 

ÜÜÜÜÐÛÛÛÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ   navipulà
nàècaryaü jãrõavayaso yajjagmuþ pàrthivà vanam |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
apatyebhyaþ èriyaü dattvà bhuktocchiùñàmiva srajam || 12.7

 

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
idaü me matamàècaryaü nave vayasi yadbhavàn |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
abhuktveva èriyaü pràptaþ sthito viùayagocare || 12.8

 

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
tadvijÿàtumimaü dharmaü paramaü bhàjanaü bhavàn |

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
jÿànapårvamadhiùñhàya èãghraü duþkhàrõavaü tara || 12.9

 

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
èiùye yadyapi vijÿàte èàstraü kàlena vartate |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
gàübhãryàdvyavasàyàcca suparãkùyo bhavàn mama || 12.10

 

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
iti vàkyamaràóasya vijÿàya sa naràdhipaþ |

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
babhåva paramaprãtaþ provàcottarameva ca || 12.11

 

ÛÜÜÜÐÛÛÛÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ   navipulà
viraktasyàpi yadidaü saumukhyaü bhavataþ param |

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
akÔtàrtho 'pyanenàsmi kÔtàrtha iva saüprati || 12.12

 

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
didÔkùuriva hi jyotiryiyàsuriva daièikam |

ÜÜÛÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
tvaddarèanàdahaü manye titãrùuriva ca plavam || 12.13

 

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
tasmàdarhasi tadvaktuü vaktavyaü yadi manyase |

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
jaràmaraõarogebhyo yathàyaü parimucyate || 12.14

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
ityaràóaþ kumàrasya màhàtmyàdeva coditaþ |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
saükùiptaü kathayàü cakre svasya èàstrasya niècayam || 12.15

 

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
èråyatàmayamasmàkaü siddhàütaþ èÔõvatàü vara |

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
yathà bhavati saüsàro yathà vai parivartate || 12.16

 

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
prakÔtièca vikàraèca janma mÔtyurjaraiva ca |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ
tattàvatsattvamityuktaü sthirasattva parehi naþ || 12.17

 

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
tatra tu prakÔtirnàma viddhi prakÔtikovida |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
paüca bhåtànyahaükàraü buddhimavyaktameva ca || 12.18

 

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
vikàra iti buddhiü tu viùayàniüdriyàõi ca |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
pàõipàdaü ca vàdaü ca pàyåpasthaü tathà manaþ || 12.19

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
asya kùetrasya vijÿànàt kùetrajÿa iti saüjÿi ca |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
kùetrajÿa iti càtmànaü kathayaütyàtmaciütakàþ || 12.20

 

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ
saèiùyaþ kapilaèceha pratibuddha iti smÔtiþ |

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
saputraþ pratibuddhaèca prajàpatirihocyate || 12.21

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
jàyate jãryate caiva budhyate mriyate ca yat |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
tadvyaktamiti vijÿeyamavyaktaü tu viparyayàt || 12.22

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
ajÿànaü karma tÔùõà ca jÿeyàþ saüsàrahetavaþ |

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
sthito 'smiüstritaye yastu tatsattvaü nàbhivartate || 12.23

 

ÜÜÛÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
vipratyayàdahaükàràtsaüdehàdabhisaüplavàt |

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
avièeùànupàyàbhyàü saügàdabhyavapàtataþ || 12.24

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
tatra vipratyayo nàma viparãtaü pravartate |

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
anyathà kurute kàryaü maütavyaü manyate 'nyathà || 12.25

 

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
bravãmyahamahaü vedmi gacchàmyahamahaü sthitaþ |

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
itãhaivamahaükàrastvanahaükàra vartate || 12.26

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
yastu bhàvena saüdigdhànekãbhàvena paèyati |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
mÔtpiüóavadasaüdeha saüdehaþ sa ihocyate || 12.27

 

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
ya evàhaü sa evedaü mano buddhièca karma ca |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
yaècaivaü sa gaõaþ so 'hamiti yaþ so 'bhisaüplavaþ || 12.28

 

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
avièeùaü vièeùajÿa pratibuddhàprabuddhayoþ |

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
prakÔtãnàü ca yo veda so 'vièeùa iti smÔtaþ || 12.29

 

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
namaskàravaùañkàrau prokùaõàbhyukùaõàdayaþ |

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
anupàya iti pràjÿairupàyajÿa praveditaþ || 12.30

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
sajjate yena durmedhà manovàkkarmabuddhibhiþ |

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
viùayeùvanabhiùvaüga so 'bhiùvaüga iti smÔtaþ || 12.31

 

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
mamedamahamasyeti yadduþkhamabhimanyate |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
vijÿeyo 'bhyavapàtaþ sa saüsàre yena pàtyate || 12.32

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
ityavidyà hi vidvàüsaþ paücaparvà samãhate |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
tamo mohaü mahàmohaü tàmisradvayameva ca || 12.33

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
tatràlasyaü tamo viddhi mohaü mÔtyuü ca janma ca |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
mahàmohastvasaümoha kàma ityavagamyatàm || 12.34

 

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
yasmàdatra ca bhåtàni pramuhyaüti mahàütyapi |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
tasmàdeùa mahàbàho mahàmoha iti smÔtaþ || 12.35

 

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
tàmisramiti càkrodha krodhamevàdhikurvate |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
viùàdaü càüdhatàmisramaviùàda pracakùate || 12.36

 

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
anayàvidyayà bàlaþ saüyuktaþ paücaparvayà |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
saüsàre duþkhabhåyiùñhe janmasvabhiniùicyate || 12.37

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
draùñà èrotà ca maütà ca kàryaü karaõameva ca |

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
ahamityevamàgamya saüsàre parivartate || 12.38

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
ityebhirhetubhirdhãman tamaþsrotaþ pravartate |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
hetvabhàve phalàbhàva iti vijÿàtumarhasi || 12.39

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
tatra samyagmatirvidyànmokùakàma catuùñayam |

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
pratibuddhàprabuddhau ca vyaktamavyaktameva ca || 12.40

 

ÛÜÛÜÐÜÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ   mavipulà
yathàvadetadvijÿàya kùetrajÿo hi catuùñayam |

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
àrjavaü javatàü hitvà pràpnoti padamakùaram || 12.41

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
ityarthaü bràhmaõà loke paramabrahmavàdinaþ |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
brahmacaryaü caraütãha bràhmaõàn vàsayaüti ca || 12.42

 

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
iti vàkyamidaü èrutvà munestasya nÔpàtmajaþ |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ
abhyupàyaü ca papraccha padameva ca naiùñhikam || 12.43

 

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
brahmacaryamidaü caryaü yathà yàvacca yatra ca |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
dharmasyàsya ca paryaütaü bhavàn vyàkhyàtumarhati || 12.44

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
ityaràóo yathàèàstraü vispaùñàrthaü samàsataþ |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
tamevànyena kalpena dharmamasmai vyabhàùata || 12.45

 

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
ayamàdau gÔhànmuktvà bhaikùàkaü liügamàèritaþ |

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
samudàcàravistãrõaü èãlamàdàya vartate || 12.46

 

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
saütoùaü paramàsthàya yena tena yatastataþ |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
viviktaü sevate vàsaü nirdvaüdvaþ èàstravitkÔtã || 12.47

 

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
tato ràgàdbhayaü dÔùñvà vairàgyàcca paraü èivam |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ
nigÔhõanniüdriyagràmaü yatate manasaþ èrame || 12.48

 

ÛÜÛÜÐÜÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ   mavipulà
atho viviktaü kàmebhyo vyàpàdàdibhya eva ca |

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
vivekajamavàpnoti pårvadhyànaü vitarkavat || 12.49

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
tacca dhyànaü sukhaü pràpya tattadeva vitarkayan |

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
apårvasukhalàbhena hriyate bàlièo janaþ || 12.50

 

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
èamenaivaüvidhenàyaü kàmadveùavigarhiõà |

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
brahmalokamavàpnoti paritoùeõa vaücitaþ || 12.51

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
jÿàtvà vidvàn vitarkàüstu manaþsaükùobhakàrakàn |

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
tadviyuktamavàpnoti dhyànaü prãtisukhànvitam || 12.52

 

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
hriyamàõastayà prãtyà yo vièeùaü na paèyati |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
sthànaü bhàsvaramàpnoti deveùvàbhàsureùvapi || 12.53

 

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
yastu prãtisukhàttasmàdvivecayati mànasam |

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
tÔtãyaü labhate dhyànaü sukhaü prãtivivarjitam || 12.54

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
tatra kecidvyavasyaüti mokùa ityapi màninaþ |

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
sukhaduþkhaparityàgàdavyàpàràcca cetasaþ || 12.55 (57)

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
yastu tasminsukhe magno na vièeùàya yatnavàn |

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
èubhakÔtsnaiþ sa sàmànyaü sukhaü pràpnoti daivataiþ || 12.56 (55)

 

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
tàdÔèaü sukhamàsàdya yo na rajyannupekùate |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ
caturthaü dhyànamàpnoti sukhaduþkhavivarjitam || 12.57 (56)

 

ÜÜÜÜÐÛÛÛÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ   navipulà
asya dhyànasya tu phalaü samaü devairvÔhatphalaiþ |

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ 03
kathayaüti bÔhatkàlaü vÔhatprajÿàparãkùakàþ || 12.58

 

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
samàdhervyutthitastasmàddÔùñvà doùàüècharãriõàm |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
jÿànamàrohati pràjÿaþ èarãravinivÔttaye || 12.59

 

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
tatastaddhyànamutsÔjya vièeùe kÔtaniècayaþ |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
kàmebhya iva satpràjÿo råpàdapi virajyate || 12.60

 

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
èarãre khàni yànyasya tànyàdau parikalpayan |

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
ghaneùvapi tato dravyeùvàkàèamadhimucyate || 12.61

 

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
àkàèasamamàtmànaü saükùipya tvaparo budhaþ |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
tadaivànaütataþ paèyan vièeùamadhigacchati || 12.62

 

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
adhyàtmakuèaleùvanyo nivartyàtmànamàtmanà |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
kiücinnàstãti saüpaèyannàkiücanya iti smÔtaþ || 12.63

 

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
tato muüjàdiùãkeva èakuniþ paüjaràdiva |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
kùetrajÿo niþsÔto dehànmukta ityabhidhãyate || 12.64

 

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
etattatparamaü brahma nirliügaü dhruvamakùaram |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ
yanmokùa iti tattvajÿàþ kathayaüti manãùiõaþ || 12.65

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
ityupàyaèca mokùaèca mayà saüdarèitastava |

ÛÜÜÜÐÛÛÛÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ   navipulà 04
yadi jÿàtaü yadi rucir yathàvatpratipadyatàm || 12.66

 

ÜÜÜÜÐÛÛÛÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ   navipulà
jaigãùavyo 'tha janako vÔddhaècaiva paràèaraþ |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
imaü paüthànamàsàdya muktà hyanye ca mokùiõaþ || 12.67

 

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
iti tasya sa tadvàkyaü gÔhãtvà na vicàrya ca |

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
pårvahetubalapràptaþ pratyuttaramuvàca saþ || 12.68

 

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ
èrutaü jÿànamidaü såkùmaü parataþ parataþ èivam |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
kùetreùvasyàparityàgàdavaimyetadanaiùñhikam || 12.69

 

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
vikàraprakÔtibhyo hi kùetrajÿaü muktamapyaham |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
manye prasavadharmàõaü vãjadharmàõameva ca || 12.70

 

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
vièuddho yadyapi hyàtmà nirmukta iti kalpyate | 05 (ab = 12.71ab)

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
bhåyaþ pratyayasadbhàvàdamuktaþ sa bhaviùyati || 12.71

 

ÛÛÜÜÐÛÛÛÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ    navipulà
Ôtubhåmyaübuvirahàdyathà bãjaü na rohati |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
rohati pratyayaistaistaistadvatso 'pi mato mama || 12.72

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
yatkarmàjÿànatÔùõànàü tyàgànmokùaèca kalpyate |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
atyaütastatparityàgaþ satyàtmani na vidyate || 12.71 (cd = 12.73cd)

 

ÜÜÜÜÐÛÛÛÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ   navipulà
hitvà hitvà trayamidaü vièeùaståpalabhyate |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
àtmanastu sthitiryatra tatra såkùmamidaü trayam || 12. 72 (12.74)

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
såkùmatvàccaiva doùàõàmavyàpàràcca cetasaþ |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
dãrghatvàdàyuùaècaiva mokùastu parikalpyate || 12.73 (12.75)

 

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
ahaükàraparityàgo yaècaiùa parikalpyate |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
satyàtmani parityàgo nàhaükàrasya vidyate || 12.74 (12.76)

 

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
saükhyàdibhiramuktaèca nirguõo na bhavatyayam |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
tasmàdasati nairguõye nàsya mokùo 'bhidhãyate || 12.75 (12.77)

 

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
guõino hi guõànàü ca vyatireko na vidyate |

ÜÜÜÜÐÛÛÛÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ   navipulà
råpoùõàbhyàü virahito na hyagnirupalabhyate || 12.76 (12.78)

 

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
pràgdehànna bhaveddehã pràgguõebhyastathà guõã |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
kasmàdàdau vimuktaþ saÿèarãrã badhyate punaþ || 12.77 (12.79)

 

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
kùetrajÿo vièarãraèca jÿo và syàdajÿa eva và |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
yadi jÿo jÿeyamasyàsti jÿeye sati na mucyate || 12.78 (12.80)

 

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
athàjÿa iti siddho vaþ kalpitena kimàtmanà |

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
vinàpi hyàtmanàjÿànaü prasiddhaü kàùñhakuóyavat || 12.79 (12.81)

 

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
parataþ paratastyàgo yasmàttu guõavàn smÔtaþ |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
tasmàtsarvaparityàgànmanye kÔtsnàü kÔtàrthatàm || 12.80 (12.82)

 

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
iti dharmamaràóasya viditvà na tutoùa saþ |

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
akÔtsnamiti vijÿàya tataþ pratijagàma ha || 12.81 (12.83)

 

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
vièeùamatha èuèråùurudrakasyàèramaü yayau |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ
àtmagràhàcca tasyàpi jagÔhe na sa darèanam || 12.82 (12.84)

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
saüjÿàsaüjÿitvayordoùaü jÿàtvà hi munirudrakaþ |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
àkiücinyàtparaü lebhe saüjÿàsaüjÿàtmikàü gatim || 12.83 (12.85)

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
yasmàccàlaübane såkùme saüjÿàsaüjÿe tataþ param |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
nàsaüjÿã naiva saüjÿãti tasmàttatra gataspÔhaþ || 12.84 (12.86)

 

ÛÜÛÜÐÜÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ   mavipulà
yataèca buddhistatraiva sthitànyatràpracàriõã |

ÜÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
såkùmàpàdi tatastatra nàsaüjÿitvaü na saüjÿità || 12.85 (12.87)

 

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
yasmàcca tamapi pràpya punaràvartate jagat |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
bodhisattvaþ paraü prepsustasmàdudrakamatyajat || 12.86 (12.88)

 

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
tato hitvàèramaü tasya èreyo 'rthã kÔtaniècayaþ |

ÜÜÛÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
bheje gayasya ràjarùernagarãsaüjÿamàèramam || 12.87 (12.89)

 

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
atha nairaüjanàtãre èucau èuciparàkramaþ |

ÛÜÛÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
cakàra vàsamekàütavihàràbhivratã muniþ || 12.88 (12. 90)

 

ÅÅÅÅÐÅÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ 06
07<xxx> tatpårvaü paüceüdriyavaèoddhatàn |

ÛÜÅÅÐÅÛÛÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
tapaþ <xx> vratino bhikùån paüca niraikùata || (12.91)

 

ÜÜÛÜÐÜÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ   mavipulà
paücopatasthurdÔùñvàtra bhikùavastaü mumukùavaþ |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
puõyàrjitadhanàrogyamiüdriyàrthà iveèvaram || 12.89 (12.92)

 

ÜÜÛÜÐÜÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ   mavipulà
saüpåjyamànastaiþ prahvairvinayànatamårtibhiþ |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
tadvaüèasthàyibhiþ èiùyairlolairmana iveüdriyaiþ || 12.90 (12.93)

 

ÜÛÜÜÐÛÛÛÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ   navipulà
mÔtyujanmàütakaraõe syàdupàyo 'yamityatha |

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
duùkaràõi samàrebhe tapàüsyanaèanena saþ || 12.91 (12.94)

 

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
upavàsavidhãn nekàn kurvan naraduràcaràn |

ÜÜÛÜÐÜÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ   mavipulà
varùàõi ùañkarmaprepsurakarotkàrèyamàtmanaþ || 12.92 (12.95)

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
annakàleùu caikaikaiþ sakolatilataüóulaiþ |

ÛÜÛÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
apàrapàrasaüsàrapàraü prepsurapàrayat || 12.93 (12.96)

 

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
dehàdapacayastena tapasà tasya yaþ kÔtaþ |

ÛÜÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
sa evopacayo bhåyastejasàsya kÔto 'bhavat || 12.94 (12.97)

 

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
kÔèo 'pyakÔèakãrtièrãrhlàdaü cakre 'nyacakùuùam |

ÛÛÜÜÐÛÛÛÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ   navipulà
kumudànàmiva èaracchuklapakùàdicaüdramàþ || 12.95 (12.98)

 

ÛÜÛÜÐÜÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ   mavipulà
tvagasthièeùo niþèeùairmedaþpièitaèoõitaiþ |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
kùãõo 'pyakùãõagàübhãryaþ samudra iva sa vyabhàt || 12.96 (12.99)

 

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÛÐÛÜÛÜ
atha kaùñatapaþspaùñavyarthakliùñatanurmuniþ |

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
bhavabhãrurimàü cakre buddhiü buddhatvakàükùayà || 12.97 (12.100)

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
nàyaü dharmo viràgàya na bodhàya na muktaye |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
jaübumåle mayà pràpto yastadà sa vidhirdhruvaþ || 12.98 (12.101)

 

ÛÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
na càsau durbalenàptuü èakyamityàgatàdaraþ |

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
èarãrabalavÔddhyarthamidaü bhåyo 'nvaciütayat || 12.99 (12.102)

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÜÐÛÜÛÜ
kùutpipàsàèramaklàütaþ èramàdasvasthamànasaþ |

ÜÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
pràpnuyànmanasàvàpyaü phalaü kathamanirvÔtaþ || 12.100 (12.103)

 

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ
nirvÔtiþ pràpyate samyaksatateüdriyatarpaõàt |

ÜÜÛÜÐÛÛÛÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ   navipulà
saütarpiteüdriyatayà manaþsvàsthyamavàpyate || 12.101 (12.104)

 

ÜÜÛÜÐÛÛÛÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ   navipulà
svasthaprasannamanasaþ samàdhirupapadyate |

ÛÜÛÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
samàdhiyuktacittasya dhyànayogaþ pravartate || 12.102 (12.105)

 

ÜÜÛÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
dhyànapravartanàddharmàþ pràpyaüte yairavàpyate |

ÜÛÜÜÐÛÛÛÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ   navipulà
durlabhaü èàütamajaraü paraü tadamÔtaü padam || 12.103 (12.106)

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÛÛÐÛÜÛÜ
tasmàdàhàramålo 'yamupàya itiniècayaþ |

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
asårikaraõe dhãraþ kÔtvàmitamatirmatim || 12.104 (12.107)

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
snàto nairaüjanàtãràduttatàra èanaiþ kÔèaþ |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
bhaktyàvanataèàkhàgrairdattahastastañadrumaiþ || 12.105 (12.108)

 

ÛÛÜÜÐÛÛÛÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ   navipulà
atha gopàdhipasutà daivatairabhicodità |

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
udbhåtahÔdayànaüdà tatra naüdabalàgamat || 12.106 (12.109)

 

ÛÛÜÜÐÛÛÛÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ   navipulà
sitaèaükhojjvalabhujà nãlakaübalavàsinã |

ÛÜÛÜÐÜÜÜÜÐÐÛÛÜÛÐÛÜÛÜ   mavipulà
sapheõamàlànãlàüburyamuneva saridvarà || 12.107 (12.110)

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÛÜÜÐÛÜÛÜ
sà èraddhàvardhitaprãtirvikasallocanotpalà |

ÛÛÜÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
èirasà praõipatyainaü gràhayàmàsa pàyasam || 12.108 (12.111)

 

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÛÐÛÜÛÜ
kÔtvà tadupabhogena pràptajanmaphalàü sa tàm |

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
bodhipràptau samartho 'bhåtsaütarpitaùaóiüdriyaþ || 12.109 (12.112)

 

ÜÜÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ
paryàptàpyànamårtaèca sàrdhaü suyaèasà muniþ |

ÜÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÛÜÜÛÐÛÜÛÜ
kàütidhairyaikabhàraikaþ èaèàükàrõavavalbabhau || 12.110 (12.113)

 

ÜÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
àvÔtta iti vijÿàya taü jahuþ paücabhikùavaþ |

ÛÜÛÛÐÛÜÜÜÐÐÜÜÜÜÐÛÜÛÜ
manãùiõamivàtmànaü nirmuktaü paücadhàtavaþ || 12.111 (12.114)

 

ÛÛÜÜÐÛÜÜÜÐÐÜÛÜÜÐÛÜÛÜ
vyavasàyadvitãyo 'tha èàdvalàstãrõabhåtalam |

ÜÜÛÜÐÜÛÛÜÐÐÜÜÛÛÐÛÜÛÜ   bhavipulà
so 'èvatthamålaü prayayau bodhàya kÔtaniècayaþ || 12.112 (12.115)

 

ÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜ   Vaüèastha
tatastadànãü gajaràjavikramaþ padasvanenànupamena bodhitaþ |

ÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜ
mahàmuneràgatabodhiniècayo jagàda kàlo bhujagottamaþ stutim || 12.113 (12.116)

 

ÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜ   Vaüèastha
yathà mune tvaccaraõàvapãóità muhurmuhurniùñanatãva medinã |

ÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜ
yathà ca te ràjati såryavatprabhà dhruvaü tvamiùñaü phalamadya bhokùyase || 12.114 (12.117)

 

ÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜ   Vaüèastha
yathà bhramaütyo divi vàyapaüktayaþ pradakùiõaü tvàü kamalàkùa kurvate |

ÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜ
yathà ca saumyà divi vàüti vàyavastvamadya buddho niyataü bhaviùyasi || 12.115 (12.118)

 

ÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜ   Vaüèastha
tato bhujaügapravareõa saüstutastÔõànyupàdàya èucãni làvakàt |

ÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜ
kÔtapratijÿo niùasàda bodhaye mahàtarormålamupàèritaþ èuceþ || 12.116 (12.119)

 

ÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜ   Vaüèastha
tataþ sa paryaükamakaüpyamuttamaü babaüdha suptoragabhogapiüóitam |

ÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜÐÜÛÛÐÜÛÜÛÜ
bhinadmi tàvadbhuvi naitadàsanaü na yàmi tàvatkÔtakÔtyatàmiti || 12.117 (12.120)

 

ÛÜÛÜ,ÛÛÛÛÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜ,ÛÛÛÛÜÛÜÛÜ    Rucirà
tato yayurmudamatulàü divaukaso vavàsire na mÔgaganà na pakùiõaþ |

ÛÜÛÜ,ÛÛÛÛÜÛÜÛÜÐÐÛÜÛÜ,ÛÛÛÛÜÛÜÛÜ
na sasvanurvanataravo 'nilàhatàþ kÔtàsane bhagavati niècalàtmani || 12.118 (12.121)

 

iti èrãbuddhacarite mahàkàvye 'èvaghoùakÔte 'ràóadarèano nàma dvàdaèaþ sargaþ || 12 ||

 

last updated: March 2006