Catubhàõavàrapàëi Home Page Next Section
28: Saccavibhaïgasuttaü
evaü me sutaü:
ekaü samayaü bhagavà bàràõasiyaü viharati isipatane migadàye. tatra kho bhagavà bhikkhå àmantesi: ßbhikkhavo!û ti, ßbhadante!û ti te bhikkhå bhagavato paccassosuü, bhagavà etad-avoca:
ßtathàgatena bhikkhave arahatà sammàsambuddhena, bàràõasiyaü isipatane migadàye,
anuttaraü dhammacakkaü pavattitaü, appativattiyaü samaõena và bràhmaõena và devena và màrena và brahmunà và kenaci và lokasmiü.
yad-idaü catunnaü ariyasaccànaü àcikkhanà, desanà, paÿÿàpanà, 01 paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü. katamesaü catunnaü?
dukkhassa ariyasaccassa àcikkhanà,
desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü.
dukkhasamudayassa ariyasaccassa àcikkhanà,
desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü.
dukkhanirodhassa ariyasaccassa àcikkhanà,
desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü.
dukkhanirodhagàminiyà pañipadàya 02 ariyasaccassa àcikkhanà,
desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü.
ßtathàgatena bhikkhave arahatà sammàsambuddhena, bàràõasiyaü isipatane migadàye,
anuttaraü dhammacakkaü pavattitaü, appativattiyaü samaõena và bràhmaõena và devena và màrena và brahmunà và kenaci và lokasmiü.
yad-idaü imesaü catunnaü ariyasaccànaü àcikkhanà, desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü.
sevetha bhikkhave sàriputtamoggallàne, bhajatha bhikkhave sàriputtamoggallàne,
paõóità bhikkhå anuggàhakà sabrahmacàrãnaü. seyyathà pi bhikkhave janettã evaü sàriputto, seyyathà pi jàtassa àpàdetà evaü moggallàno; sàriputto bhikkhave sotàpattiphale vineti, moggallàno uttamatthe vineti.sàriputto bhikkhave pahoti
cattàri ariyasaccàni vitthàrena àcikkhituü desetuü paÿÿàpetuü 03 paññhapetuü vivarituü vibhajituü uttànãkàtunû-ti.
idam-avoca bhagavà,
idaü vatvà sugato uññhàyàsanà vihàraü pàvisi.
tatra kho àyasmà sàriputto acirapakkantassa bhagavato, bhikkhå àmantesi: ßàvuso bhikkhavo!û ti. ßàvuso!û ti kho te bhikkhå àyasmato sàriputtassa paccassosuü, àyasmà sàriputto etad-avoca:
ßtathàgatena àvuso arahatà sammàsambuddhena,
bàràõasiyaü isipatane migadàye,
anuttaraü dhammacakkaü pavattitaü,
appativattiyaü samaõena và bràhmaõena và
devena và màrena và brahmunà và kenaci và lokasmiü.
yad-idaü catunnaü ariyasaccànaü àcikkhanà, desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü. katamesaü catunnaü?
dukkhassa ariyasaccassa àcikkhanà,
desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü.
dukkhasamudayassa ariyasaccassa àcikkhanà,
desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü.
dukkhanirodhassa ariyasaccassa àcikkhanà,
desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü.
dukkhanirodhagàminiyà pañipadàya ariyasaccassa àcikkhanà,
desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammaü.
katamaÿ-càvuso dukkhaü ariyasaccaü?
jàti pi dukkhà
jarà pi dukkhà
vyàdhi pi dukkho 04
maraõam-pi dukkhaü
sokaparidevadukkhadomanassupàyàsà pi dukkhà 05
yam-picchaü na labhati tam-pi dukkhaü 06
saïkhittena paÿcupàdànakkhandhà dukkhà.
katamà càvuso jàti?
yà tesaü tesaü sattànaü tamhi tamhi sattanikàye
jàti, saÿjàti, okkanti, abhinibbatti; 07
khandhànaü pàtubhàvo, àyatanànaü pañilàbho:
ayaü vuccatàvuso jàti.
katamà càvuso jarà?
yà tesaü tesaü sattànaü tamhi tamhi sattanikàye
jarà, jãraõatà, khaõóiccaü, pàliccaü, valittacatà
àyuno saühàni, indriyànaü paripàko:
ayaü vuccatàvuso jarà.
katamaÿ-càvuso maraõaü?
yà7a tesaü tesaü sattànaü tamhà tamhà sattanikàyà
cuti, cavanatà, bhedo, antaradhànaü, maccu, maraõaü, kàlakiriyà
khandhànaü bhedo, kalebarassa nikkhepo:
idaü vuccatàvuso maraõaü.
katamo càvuso soko?
yo kho àvuso aÿÿataraÿÿatarena vyasanena samannàgatassa,
aÿÿataraÿÿatarena dukkhadhammena phuññhassa,
soko, socanà, socitattaü, antosoko, antoparisoko:
ayaü vuccatàvuso soko.
katamo càvuso paridevo?
yo kho àvuso aÿÿataraÿÿatarena vyasanena samannàgatassa,
aÿÿataraÿÿatarena dukkhadhammena phuññhassa,
àdevo, paridevo, àdevanà, paridevanà, àdevitattaü, paridevitattaü:
ayaü vuccatàvuso paridevo.
katamaÿ-càvuso dukkhaü?
yaü kho àvuso kàyikaü dukkhaü, kàyikaü asàtaü, 08
kàyasamphassajaü dukkhaü, asàtaü vedayitaü:
idaü vuccatàvuso dukkhaü.
katamaÿ-càvuso domanassaü?
yaü kho àvuso cetasikaü dukkhaü, cetasikaü asàtaü, 09
vedayitaü manosamphassajaü dukkhaü, asàtaü vedayitaü:
idaü vuccatàvuso domanassaü.
katamo càvuso upàyàso?
yo kho àvuso aÿÿataraÿÿatarena vyasanena samannàgatassa,
aÿÿataraÿÿatarena dukkhadhammena phuññhassa,
àyàso, upàyàso, àyàsitattaü, upàyàsitattaü:
ayaü vuccatàvuso upàyàso.
katamaÿ-càvuso yam-picchaü na labhati tam-pi dukkhaü?
jàtidhammànaü àvuso sattànaü evaü icchà uppajjati:
ßaho vata mayaü na jàtidhammà assàma,
na ca vata no jàti àgaccheyyà!û ti
na kho panetaü icchàya pattabbaü:
idaü pi yam-picchaü na labhati tam-pi dukkhaü.
jaràdhammànaü àvuso sattànaü evaü icchà uppajjati:
ßaho vata mayaü na jaràdhammà assàma,
na ca vata no jarà àgaccheyyà!û ti
na kho panetaü icchàya pattabbaü:
idaü pi yam-picchaü na labhati tam-pi dukkhaü.
vyàdhidhammànaü àvuso sattànaü evaü icchà uppajjati:
ßaho vata mayaü na vyàdhidhammà assàma,
na ca vata no vyàdhi àgaccheyyà!û ti
na kho panetaü icchàya pattabbaü:
idaü pi yam-picchaü na labhati tam-pi dukkhaü.
maraõadhammànaü àvuso sattànaü evaü icchà uppajjati:
ßaho vata mayaü na maraõadhammà assàma,
na ca vata no maraõaü àgaccheyyà!û ti
na kho panetaü icchàya pattabbaü:
idaü pi yam-picchaü na labhati tam-pi dukkhaü.
sokaparidevadukkhadomanassupàyàsadhammànaü
àvuso sattànaü evaü icchà uppajjati:
ßaho vata mayaü na sokaparidevadukkha-
domanassupàyàsadhammà assàma,
na ca vata no sokaparidevadukkha-
domanassupàyàsa àgaccheyyun!û-ti.
na kho panetaü icchàya pattabbaü:
idaü pi yam-picchaü na labhati tam-pi dukkhaü.
katamà 10 càvuso saïkhittena paÿcupàdànakkhandhà dukkhà? seyyathãdaü:
råpåpàdànakkhandho
vedanåpàdànakkhandho
saÿÿåpàdànakkhandho
saïkhàråpàdànakkhandho
viÿÿàõåpàdànakkhandho.
ime vuccantàvuso saïkhittena paÿcupàdànakkhandhà dukkhà.
idaü vuccatàvuso dukkhaü ariyasaccaü.
katamaÿ-càvuso, dukkhasamudayaü 11 ariyasaccaü?
yà yaü taõhà ponobhavikà, nandiràgasahagatà, tatratatràbhinandinã, seyyathãdaü:
kàmataõhà
bhavataõhà
vibhavataõhà.
idaü vuccatàvuso dukkhasamudayaü ariyasaccaü.
katamaÿ-càvuso dukkhanirodhaü 12 ariyasaccaü?
yo tassà yeva taõhàya asesaviràganirodho -
càgo, pañinissaggo, mutti, anàlayo.
idaü vuccatàvuso dukkhanirodhaü ariyasaccaü.
katamaÿ-càvuso dukkhanirodhagàminã pañipadà ariyasaccaü?
ayam-eva ariyo aññhaïgiko maggo, seyyathãdaü:
1. sammàdiññhi
2. sammàsaïkappo
3. sammàvàcà
4. sammàkammanto
5. sammà-àjãvo
6. sammàvàyàmo
7. sammàsati
8. sammàsamàdhi.
katamà càvuso sammàdiññhi?
yaü kho àvuso dukkhe ÿàõaü
dukkhasamudaye ÿàõaü
dukkhanirodhe ÿàõaü
dukkhanirodhagàminiyà pañipadàya 13 ÿàõaü.
ayaü vuccatàvuso sammàdiññhi.
katamo càvuso sammàsaïkappo?
nekkhammasaïkappo
avyàpàdasaïkappo
avihiüsàsaïkappo.
ayaü vuccatàvuso sammàsaïkappo.
katamà càvuso sammàvàcà?
ayaü vuccatàvuso sammàvàcà.
katamo càvuso sammàkammanto?
pàõàtipàtà veramaõã
adinnàdànà veramaõã
kàmesu micchàcàrà veramaõã.
ayaü vuccatàvuso sammàkammanto.
katamo càvuso sammà-àjãvo?
idhàvuso ariyasàvako micchà-àjãvaü pahàya,
sammà-àjãvena jãvikaü kappeti.
ayaü vuccatàvuso sammà-àjãvo.
katamo càvuso sammàvàyàmo?
idhàvuso bhikkhu anuppannànaü pàpakànaü akusalànaü dhammànaü anuppàdàya chandaü janeti, vàyamati viriyaü àrabhati cittaü paggaõhàti padahati.
uppannànaü pàpakànaü akusalànaü dhammànaü pahànàya chandaü janeti, vàyamati viriyaü àrabhati cittaü paggaõhàti padahati.
anuppannànaü kusalànaü dhammànaü uppàdàya chandaü janeti, vàyamati viriyaü àrabhati cittaü paggaõhàti padahati.
uppannànaü kusalànaü dhammànaü ñhitiyà, asammosàya, bhiyyobhàvàya, 16 vepullàya, bhàvanàya, pàripåriyà 17 chandaü janeti, vàyamati viriyaü àrabhati cittaü paggaõhàti padahati.
ayaü vuccatàvuso sammàvàyàmo.
katamà càvuso sammàsati?
idhàvuso bhikkhu kàye kàyànupassã viharati,
àtàpã, sampajàno, satimà, vineyya loke abhijjhàdomanassaü.
vedanàsu vedanànupassã viharati,
àtàpã, sampajàno, satimà, vineyya loke abhijjhàdomanassaü.
citte cittànupassã viharati,
àtàpã, sampajàno, satimà, vineyya loke abhijjhàdomanassaü.
dhammesu dhammànupassã viharati,
àtàpã, sampajàno, satimà, vineyya loke abhijjhàdomanassaü.
ayaü vuccatàvuso sammàsati.
katamo 18 càvuso sammàsamàdhi?
idhàvuso bhikkhu vivicceva kàmehi, vivicca akusalehi dhammehi, savitakkaü, savicàraü, vivekajaü pãtisukhaü, pañhamaü jhànaü upasampajja viharati.
vitakkavicàrànaü våpasamà ajjhattaü sampasàdanaü, cetaso ekodibhàvaü, avitakkaü, avicàraü, samàdhijaü pãtisukhaü, dutiyaü jhànaü upasampajja viharati.
pãtiyà ca viràgà upekkhako 19 ca viharati, sato ca sampajàno, sukhaü ca kàyena pañisaüvedeti, yan-taü ariyà àcikkhanti: ßupekkhako 20 satimà sukhavihàrãû ti, tatiyaü jhànaü upasampajja viharati.
sukhassa ca pahànà, dukkhassa ca pahànà, pubbeva somanassadomanassànaü atthaïgamà adukkhaü, asukhaü, upekkhà 21-satipàrisuddhiü catutthaü jhànaü 22 upasampajja viharati.
ayaü vuccatàvuso sammàsamàdhi.
idaü vuccatàvuso dukkhanirodhagàminã pañipadà ariyasaccaü.
tathàgatena bhikkhave arahatà sammàsambuddhena,
bàràõasiyaü isipatane migadàye,
anuttaraü dhammacakkaü pavattitaü,
appativattiyaü samaõena và bràhmaõena và
devena và màrena và brahmunà và kenaci và lokasmiü. 23
yad-idaü imesaü catunnaü ariyasaccànaü àcikkhanà, desanà, paÿÿàpanà, paññhapanà, vivaraõà, vibhajanà, uttànãkammanû-ti.
idam-avoc' 24 àyasmà sàriputto,
attamanà te bhikkhå àyasmato sàriputtassa bhàsitaü abhinandun-ti.
Niññhitàni Atirekàni Sattasuttàni 25