Dāṭhāvaṁsa Home Page Next Section
Dāṭhāvaṁsa
Pañcamo Paricchedo
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑ Vasantatilakā
Saṁvaccharamhi navamamhi Mahādisena-
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
puttassa Kittisirimeghanarādhipassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
te jampatī tam-atha paṭṭanam-otaritvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
devālaye paṭivasiṁsu manobhirāme. [340] [5-1]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Disvāna te dvijavaro pathike nisāyaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
santappayittha madhurāsanapānakehi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
rattikkhaye ca Anurādhapurassa maggaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
jāyāpatīnam-atha so abhivedayittha. [341] [5-2]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Ādāya te dasanadhātuvaraṁ jinassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sammānitā dvijavarenatha paṭṭanamhā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
nikkhamma dūrataramaggam Text: dūrataram-maggam.01-atikkamitvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
padvāragāmam-Anurādhapurassa gañchuṁ. [342] [5-3]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Yaṁ dhammikaṁ naravaraṁ abhitakkayitvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
jāyāpatī visayam-etam-upāgamiṁsu
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑
taṁ vyādhinā samuditena Mahādisena-
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
Laṅkissaraṁ sucirakālakataṁ suṇiṁsu. [343] [5-4]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Sokena te sikharineva samuggatena
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ajjhotthaṭā bahutaraṁ vilapiṁsu mūḷhā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
kāyiṁsu tesam-atha mucchitamānasānaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sabbā disā ca vidisā ca ghanandhakārā. [344] [5-5]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Sutvāna Kittisirimegha-narādhipassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
rajje ṭhitassa ratanattayamāmakattaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vassena nibbutamahādahanā va kacchā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
te jampatī samabhavuṁ hatasokatāpā. [345] [5-6]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Sutvāna Meghagiri-nāma mahāvihāre
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
bhikkhussa kassaci narādhipavallabhattaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
tassantikaṁ samupagamma katātitheyyā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dhātuppavattim-avadiṁsu ubho samecca. [346] [5-7]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Sutvāna so munivaro dasanappavattiṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
haṭṭho yathāmatarasenabhisittagatto
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
gehe sake sapadi paṭṭavitānakehi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vaḍḍhesi dhātum-amalaṁ samalaṅkatamhi. [347] [5-8]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Tesaṁ ca jānipatikānam-ubhinnam-eso
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
katvāna saṅgaham-uḷārataraṁ yathicchaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vuttantam-etam-abhivedayituṁ pasatthaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
Laṅkādhipassa savidhaṁ pahiṇittha bhikkhuṁ. [348] [5-9]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Rājā vasantasamaye sahakāminīhi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
uyyānakeḷisukham-ekadinenubhonto
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
āgacchamānam-atha tattha sudūrato ca
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
taṁ vippasannamukhavaṇṇam-apassi bhikkhuṁ. [349] [5-10]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
So saṁyamī samupagamma narādhipaṁ taṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vuttantam-etam-abhivedayi tuṭṭhacitto
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sutvāna taṁ paramapītibharaṁ vahanto
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sampattacakkaratano va ahosi rājā. [350] [5-11]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑ Vasantatilakā
Laṅkissaro dvijavarā jinadantadhātum-
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ādāya jānipatayo ubhaye B. ubhayo.02 samecca
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
essanti Laṅkam-acirena itīritaṁ taṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
nemittikassa vacanaṁ ca tathaṁ amaññi. [351] [5-12]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Rājā tato mahatiyā parisāya saddhiṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
tassānurādhanagarassa puruttarāya Text: puruttārāya.03
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
āsāya taṁ sapadi Meghagiriṁ vihāraṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
saddho agañchi padasā va pasannacitto. [352] [5-13]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Disvā tato sugatadhātum-alabbhaneyyaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ānandajassunivahehi ca tārahāraṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
siñcaṁ vidhāya paṇidhiṁ bahumānapubbaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
romañcakañcukadharo iti cintayittha. [353] [5-14]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Sohaṁ anekaratanujjalamoḷidhāriṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pūjeyyam-ajja yadi duccajam-uttamaṅgaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
lokattayekasaraṇassa Tathāgatassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
no dhātuyā maham-anucchavikaṁ kareyyaṁ. [354] [5-15]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Etaṁ pahūtaratanaṁ sadhanaṁ sabhoggaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sampūjayaṁ api dharāvalayaṁ asesaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pūjaṁ karomi tadanucchavikaṁ ahaṁ ti
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
cinteyya ko hi bhuvanesu amūḷhacitto. [355] [5-16]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Laṅkādhipaccam-idam-appataraṁ mamāsi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
buddho guṇehi vividhehi pamāṇasuñño
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sohaṁ parittavibhavo tibhavekanāthaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
taṁ tādisaṁ dasabalaṁ katham-accayissaṁ. [356] [5-17]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Itthaṁ punappuna tad-eva vicintayanto
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
āpajji so dhitiyuto pi visaññibhāvaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
saṁvījito sapadi cāmaramārutena
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
khinnena sevakajanena alattha saññaṁ. [357] [5-18]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Thokam-pi bījam-athavā abhiropayantā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
medhāvino mahatiyā pi masundharāya
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
kālenapattatacapupphaphalādikāni
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vindanti patthitaphalāni anappakāni. [358] [5-19]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Evaṁ guṇehi vividhehi pi appameyye
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dhammissaramhi maham-appataram-pi katvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
kālaccayena pariṇāmavisesarammaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
saggāpavaggasukham-appaṭimaṁ labhissaṁ. [359] [5-20]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑ Vasantatilakā
Itthaṁ vicintiya pamodabharātireka-
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sampuṇṇacandimasarikkhamukho narindo
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sabbaññuno dasanadhātuvarassa tassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pūjesi sabbam-api Sīhaḷadīpam-etaṁ. [360] [5-21]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Bhikkhū pi tepiṭakajātakabhāṇakādī B. -bhāṇakādi.04
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
takkāgamādikusalā api buddhimanto
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vatthuttayekasaraṇā api poravaggā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
kotūhalā sapadi sannipatiṁsu tattha. [361] [5-22]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Rājā tato mahatiyā parisāya majjhe
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
icc-abravī M. abruvī.05munivaro hi susukkadāṭho
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dāṭhā jinassa yadi osadhitārakā va
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
setā bhaveyya kim-ayaṁ malināvabhāsā. [362] [5-23]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Tasmiṁ khaṇe dasanadhātu munissarassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pakkhe pasāriya duve viya rājahaṁsī
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vitthāritaṁsunivahā gaganaṅganamhi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
āvaṭṭato javi javena muhuttamattaṁ. [363] [5-24]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Paccaggham-attharaṇakaṁ sitam-attharitvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
bhaddāsanamhi vinidhāya munindadhātuṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
taṁ jātipupphanikarena thakesi rājā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vassaccayambudharakūṭasamappabhena. [364] [5-25]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Uggamma khippam-atha dhātu munissarassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sā puppharāsisikharamhi patiṭṭhahitvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
raṁsīhi duddhadhavalehi virocamānā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sampassataṁ animise nayane akāsi. [365] [5-26]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Taṁ dhātum-āsanagatamhi patiṭṭhapetvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑⏑−
khīrodapheṇapaṭalappaṭime dukule
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
chādesi sāṭakasatehi mahārahehi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
bhiyyo pi so upaparikkhitukāmatāya. [366] [5-27]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Abbhuggatā sapadi vatthasatāni bhetvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
setambudodaraviniggatacandimā va
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ṭhatvāna sā upari tesam-abhāsayittha
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
raṁsīhi kundavisadehi disā samantā. [367] [5-28]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Tasmiṁ khaṇe vasumatī saha bhūdharehi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
gajjittha sādhuvacanaṁ va samuggirantī
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
taṁ abbhutaṁ viya samekkhitum-amburāsi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
so niccalo abhavi santataraṅgabāhu. [368] [5-29]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Mattebhakampitasupupphitasālato va
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
bhassiṁsu dibbakusumāni pi antaḷikkhā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
naccesu cāturiyam-acchariyaṁ janassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sandassayiṁsu gagane surasundarī pi. [369] [5-30]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Ānandasañjanitatāraravābhirāmaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
gāyiṁsu gītam-amatāsanagāyakā pi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
muñciṁsu dibbaturiyāni pi vāditāni
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
gambhīram-uccamadhuraṁ diguṇaṁ ninādaṁ. [370] [5-31]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Saṁsibbitaṁ rajatarajjusatānukārī B. anusārī.06-
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dhārāsatehi vasudhambaram-ambudena
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sabbā disā jaladakūṭamahagghiyesu
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dittācirajjutipadīpasatāvabhāsā. [371] [5-32]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Ādhūyamāna-Malayācalakānananto
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
samphullapupphajaparāgaharābhihāri
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sedodabindugaṇasaṁharaṇappavīṇo
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
mandaṁ avāyi sisiro api gandhavāho. [372] [5-33]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Rājā tam-abbhutam-avekkhiya pāṭihīraṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
lokussavaṁ bahutaraṁ ca adiṭṭhapubbaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vipphāritakkhiyugalo paramappamodā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pūjaṁ karittha mahatiṁ ratanādikehi. [373] [5-34]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
So dhātum-attasirasātha samubbahanto
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ṭhatvā samussitasitātapavāraṇamhi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
cittatthare rathavare sitavājiyutte
−⏑⏑−⏑⏑−⏑⏑−⏑−−
lakkhinidhān-Anurādhapuram-pavekkhi. [374] [5-35]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Devindamandirasame samalaṅkatamhi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
rājā sakamhi bhavane atulānubhāvo
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sīhāsane paṭikakojavasanthatamhi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dhātuṁ ṭhapesi munino sasitātapatte. [375] [5-36]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Anto va bhūmipati dhātugharaṁ mahagghaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
katvāna tattha vinidhāya munindadhātuṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sampūjayittha vividhehi upāyanehi Text: upāyan hi (printing mistake).07
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
rattindivaṁ tidivamokkhasukhābhikaṅkhī. [376] [5-37]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Tesaṁ ca jānipatikānam-ubhinnam-eva
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
tuṭṭho bahūni ratanābharaṇādikāni
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
gāme ca issarakulekanivāsabhūte
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
datvāna saṅgaham-akāsi ti-Sīhaḷindo. [377] [5-38]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Saṅgamma jānapadanegamanāgarādi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ukkaṇṭhitā sugatadhātum-apassamānā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
lokuttamassa caritāni abhitthavantā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ugghosayiṁsu dharaṇīpatisannidhāne. Text: dharaṇi-.08 [378] [5-39]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Dhammissaro nikhilalokahitāya M. sakala for nikhila.09 loke
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
jāyittha sabbajanatāhitam-ācarittha
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vitthāritā bahujanassa hitāya dhātū
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
icchāma dhātum-abhipūjayituṁ mayam-pi. B. mayan-ti.10 [379] [5-40]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑ Vasantatilakā
So sannipātiya mahīpati bhikkhusaṅgham-
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ārāmavāsim-Anurādhapuropakaṇṭhe
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑
ajjhāsayaṁ tam-abhivedayi satthudhātu-
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pūjāya sannipatitassa mahājanassa. [380] [5-41]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Thero tahiṁ mahati bhikkhugaṇe paneko
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
medhābalena asamo karuṇādhivāso
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
evaṁ ti-Sīhaḷapatissa mahāmatissa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
lokatthacāracaturassa nivedayittha. [381] [5-42]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Yo ācareyya anujīvijanassa atthaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
eso havenucarito mahataṁ sabhāvo
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dhātuṁ vasantasamaye bahi nīharitvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dassehi puññam-abhipatthayataṁ janānaṁ. [382] [5-43]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Sutvāna saṁyamivarassa subhāsitāni
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pucchittha so naravaro puna bhikkhusaṅghaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dhātuṁ namassitum-anena mahājanena
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ṭhānaṁ kim-ettha B. -attha.11 ramaṇīyataraṁ siyā ti. [383] [5-44]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Sabbe pi te atha nikāyanivāsibhikkhū
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ṭhānaṁ sakaṁ sakam-avaṇṇayum-ādarena
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
aññoññabhinnavacanesu ca tesu rājā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
nevābhinandi na paṭikkhipi kiñci vākyaṁ. [384] [5-45]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Majjhattatānugatamānasatāya kintu
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
rājā avoca puna bhikkhugaṇassa majjhe
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
attānurūpam-ayam-eva munindadhātu
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ṭhānaṁ khaṇena sayam-eva gamissatī ti. Text: gamissatīti.12 [385] [5-46]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Rājā tato bhavanam-eva sakaṁ upecca
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dhātuppaṇāmam-abhipatthayataṁ janānaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
khippaṁ mukhambujavanāni vikāsayanto
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sajjetum-āha nagarañ-ca vihāramaggaṁ. [386] [5-47]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Sammajjitā salilasecanasantadhūlī
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
racchā tadāsi pulinattharaṇābhirāmā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ussāpitāni kaṇakādivicittitāni
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vyagghādirūpakhacitāni ca toraṇāni. [387] [5-48]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Chāyānivāritavirocanaraṁsitāpā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
naccaṁ va dassayati vātadhutā dhajālī
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vīthī vasantavanarājisamānavaṇṇā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
jātā sujātakadalītarumālikāhi. [388] [5-49]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Saṁsūcayanti ca sataṁ navapuṇṇakumbhā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
saggāpavaggasukham-icchitam-ijjhatī ti Text: -ijjhatīti.13
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
kappūrasāratagarāgarusambhavehi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dhūpehi duddinam-atho sudinaṁ ahosi. [389] [5-50]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Olambamānasitamuttikajālakāni
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sajjāpitāni vividhāni ca maṇḍapāni
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sampāditāni ca tahiṁ kusumagghikāni
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
āmodaluddhamadhupāvalikūjitāni. [390] [5-51]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Gacchiṁsu keci gahitussavavesasobhā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
eke samuggaparipūritapupphahatthā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
aññe janā surabhicuṇṇabharaṁ vahantā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
tatthetare dhatavicittamahātapattā. [391] [5-52]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Laṅkissarotha sasipaṇḍaravājiyutte
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ujjotite rathavare ratanappabhāhi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dhātuṁ tilokatilakassa patiṭṭhapetvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
etaṁ avoca vacanaṁ paṇipātapubbaṁ. [392] [5-53]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Sambodhiyā iva munissara bodhimaṇḍaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
gaṇḍambarukkham-iva titthiyamaddanāya
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dhammañ-ca saṁvibhajituṁ Migadāyam-ajja
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pūjānurūpam-upagaccha sayaṁ padesaṁ. [393] [5-54]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Rājā tato samucitācaraṇesu dakkho
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vissajji phussaratham-aṭṭhitasārathiṁ taṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pacchā sayaṁ mahatiyā parisāya saddhiṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pūjāvisesam-asamaṁ agamā karonto. [394] [5-55]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Ukkuṭṭhinādavisarena mahājanassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
hesāravena visaṭena turaṅgamānaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
bherīravena mahatā kari gajjitena
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
uddāmasāgarasamaṁ nagaraṁ ahosi. [395] [5-56]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Āmoditā ubhayavīthigatā kulitthī
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vātāyanehi kanakābhataṇe khipiṁsu
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sabbatthakaṁ kusumavassam-avassayiṁsu
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
celāni ceva bhamayiṁsu nijuttamaṅge. [396] [5-57]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Pācīnagopurasamīpam-upāgatamhi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
tasmiṁ rathe jaladhipiṭṭhigate va pote
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
tuṭṭhā tahiṁ yatigaṇā manujā ca sabbe
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sampūjayiṁsu vividhehi upāyanehi. [397] [5-58]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Katvā padakkhiṇam-atho puram-uttarena
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dvārena so rathavaro bahi nikkhamitvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ṭhāne Mahindaminudhammakathāpavitte
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
aṭṭhāsi titthagamitā iva bhaṇḍanāvā. [398] [5-59]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Ṭhāne tahiṁ dasanadhātuvaraṁ jinassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
Laṅkissaro ratanacittakaraṇḍagabbhā Text: ratanacittā karaṇḍagabbhā.14
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sañjhāghanā iva vidhuṁ bahi nīharitvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
dassesi jānapadanegamanāgarānaṁ. [399] [5-60]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑ Vasantatilakā
Tasmiṁ jane sapadi ābharaṇādivassam-
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
accantapītibharite abhivassayante
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sānandivandijanamaṅgalagītakehi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sampāditesu mukharesu disāmukhesu. [400] [5-61]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Hatthāravindanivahesu mahājanassa
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
candodaye va mukulattanam-āgatesu
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
brahmāmarādijanitāmitasādhuvāde
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
tārāpathamhi bhuvanodaram-ottharante. [401] [5-62]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Sā dantadhātu sasikhaṇḍasamānavaṇṇā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
raṁsīhi kundanavacandanapaṇḍarehi
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pāsādagopurasiluccayapādapādiṁ B. -pādī.15
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
niddhota rūpiyamayaṁ va akā khaṇena. [402] [5-63]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Tappāṭihāriyam M. Taṁ pāṭihāriyaṁ; Text: pāṭihāriyaṁ.16-acintiyam-accuḷāraṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
disvāna ke tahim-ahesum Text: tahim-ahesuṁ.17-ahaṭṭhalomā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ke vā nayuṁ sakasakābharaṇāni gehaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ke vā na attapaṭilābham-avaṇṇayiṁsu. [403] [5-64]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Ke no jahiṁsu sakadiṭṭhimalānubaddhaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ke vā na buddhamahimaṁ abhipatthayiṁsu
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
ke nāma macchariyapāsavasā ahesuṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
vatthuttayañ-ca saraṇaṁ nagamiṁsu ke vā. [404] [5-65]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Laṅkissaro pi navalakkhaparibbayena
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
sabbaññudhātum-atulaṁ abhipūjayitvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
taṁ dantadhātubhavanaṁ puna vaḍḍhayitvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
antopuramhi M. antepuramhi.18 paṭivāsaram-accayittha. [405] [5-66]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Dhātuṁ vihāram-Abhayuttaram-eva netvā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
pūjaṁ vidhātum-anuvaccharam-evarūpaṁ
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
rājātha Kittisirimeghasamavhayo so
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
cārittalekham-abhilekhayi saccasandho. [406] [5-67]
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−− Vasantatilakā
Cārittam-etam-itare pi pavattayantā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
te Buddhadāsapamukhā vasudhādhināthā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
saddhādayādhikaguṇābharaṇābhirāmā
−−⏑−¦⏑⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−−
taṁ sakkariṁsu bahudhā jinadantadhātuṁ. [407] [5-68]
−−−−⏑−−,⏑⏑⏑⏑⏑⏑−,−⏑−−⏑−− Saddharā
Satthārā sambhatatthaṁ purimatarabhave sampajānaṁ pajānaṁ
−−−−⏑−−⏑⏑⏑⏑⏑⏑−,−⏑−−⏑−−
sambodhiṁ tassa sabbāsavavigamakariṁ saddahantodahanto
−−−−⏑−−,⏑⏑⏑⏑⏑⏑−,−⏑−−⏑−−
sotaṁ tassaggadhamme nipuṇamati sataṁ saṅgame saṅgam-esaṁ
−−−−⏑−−,⏑⏑⏑⏑⏑⏑−−⏑−−⏑−−
nibbānaṁ Text: nibbāṇaṁ; cf. vs. 18, and the note there.19 santam-icche tibhavabhayapariccāgahetuṁ gahetuṁ. [408] [5-69]
Pañcamo Paricchedo
Dāṭhāvaṁsa Home Page Next Section