Ja 246: Bālovādajātakavaṇṇanā

Hantvā chetvā vadhitvā cā ti idaṁ satthā vesāliṁ upanissāya kūṭāgārasālāyaṁ viharanto sīhasenāpatiṁ ārabbha kathesi. So hi bhagavantaṁ saraṇaṁ gantvā nimantetvā punadivase samaṁsakabhattaṁ adāsi. Nigaṇṭhā taṁ sutvā kupitā anattamanā tathāgataṁ viheṭhetukāmā: “Samaṇo gotamo jānaṁ uddissakataṁ maṁsaṁ bhuñjatī” ti akkosiṁsu. Bhikkhū dhammasabhāyaṁ kathaṁ samuṭṭhāpesuṁ: “āvuso, nigaṇṭho nāṭaputto ‘samaṇo gotamo jānaṁ uddissakataṁ maṁsaṁ bhuñjatī’ ti saddhiṁ parisāya akkosanto āhiṇḍatī” ti. Taṁ sutvā satthā: “Na, bhikkhave, nigaṇṭho nāṭaputto idāneva maṁ uddissakatamaṁsakhādanena garahati, pubbe pi garahiyevā” ti vatvā atītaṁ āhari.

Atīte bārāṇasiyaṁ brahmadatte rajjaṁ kārente bodhisatto brāhmaṇakule nibbattitvā vayappatto isipabbajjaṁ pabbajitvā loṇambilasevanatthāya himavantato bārāṇasiṁ gantvā punadivase nagaraṁ bhikkhāya pāvisi. Atheko kuṭumbiko: “Tāpasaṁ viheṭhessāmī” ti gharaṁ pavesetvā paññattāsane nisīdāpetvā macchamaṁsena parivisitvā bhattakiccāvasāne ekamantaṁ nisīditvā: “Imaṁ maṁsaṁ tumhe yeva uddissa pāṇe māretvā kataṁ, idaṁ akusalaṁ mā amhākam-eva, tumhākam-pi hotū” ti vatvā paṭhamaṁ gāthamāha.

1. Hantvā chetvā vadhitvā ca, deti dānaṁ asaññato,
Edisaṁ bhattaṁ bhuñjamāno, sa pāpena upalippatī ti.

Tattha {2.263} hantvā ti paharitvā. Chetvā ti kilametvā. Vadhitvā ti māretvā. Deti dānaṁ asaññato ti asaññato dussīlo evaṁ katvā dānaṁ deti. Edisaṁ bhattaṁ bhuñjamāno, sa pāpena upalippatī ti edisaṁ uddissakatabhattaṁ bhuñjamāno so samaṇo pi pāpena upalippati saṁyujjatiyevā ti.

Taṁ sutvā bodhisatto dutiyaṁ gāthamāha.

2. Puttadāram-pi ce hantvā, deti dānaṁ asaññato,
Bhuñjamāno pi sappañño, na pāpena upalippatī ti.

Tattha bhuñjamāno pi sappañño ti tiṭṭhatu aññaṁ maṁsaṁ, puttadāraṁ vadhitvā pi dussīlena dinnaṁ sappañño khantimettādiguṇasampanno taṁ bhuñjamāno pi pāpena na upalippatīti.

Evamassa bodhisatto dhammaṁ kathetvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi.

Satthā imaṁ dhammadesanaṁ āharitvā jātakaṁ samodhānesi: “tadā kuṭumbiko nigaṇṭho nāṭaputto ahosi, tāpaso pana aham-eva ahosin”-ti.

Bālovādajātakavaṇṇanā chaṭṭhā