Udānavarga Home Page Next Varga
13: Satkāravarga
⏑−−⏑¦⏑−−−¦¦⏑−−−¦⏑−⏑−
phalaṁ vai kadaliṁ hanti phalaṁ veṇuṁ phalaṁ naḍam |
−−−−⏑¦⏑−−−¦¦⏑−−⏑¦⏑−⏑−9 syllables The opening of this pādayuga has an extra syllable. S. I. 597 reads: sakkāro kāpurisaṁ hanti, which also has 9 syllables; cf. 285d below.01
satkāraḥ kāpuruṣaṁ hanti svagarbho 'śvatarīṁ yathā || 13.1 [268]
−⏑−−¦⏑−−−¦¦−−⏑⏑¦⏑−⏑− bhavati counts as 3 syllables here.02
yāvad eva hy anarthāya jñāto bhavati bāliśaḥ |
−⏑−−¦⏑−−−¦¦−−−−¦⏑−⏑−
hanti bālasya śuklāṁśaṁ mūrdhānaṁ cāsya pātayet || 13.2 [269]
⏑−−−¦⏑−−−¦¦−−−−¦⏑−⏑−
asanto lābham icchanti satkāraṁ caiva bhikṣuṣu |
−−−⏑¦⏑−−−¦¦−−⏑⏑¦⏑−⏑−
āvāseṣu ca mātsaryaṁ pūjāṁ parakuleṣu ca || 13.3 [270]
−−⏑−¦−,−−−¦¦⏑−−⏑¦⏑−⏑− mavipulā
mām eva nityaṁ jānīyur ghī pravrajitas tathā |
⏑−⏑⏑¦⏑−−−¦¦−−−−¦⏑−⏑−
mama prativaśāś ca syuḥ ktyāktyeṣu keṣu cit || 13.4 [271]
⏑⏑−−¦⏑−−−¦¦−−−−¦⏑−⏑−
iti bālasya saṁkalpā icchāmānābhivardhakāḥ |
−−⏑−¦−⏑⏑−¦¦−−−−¦⏑−⏑− bhavipulā
anyā hi lābhopaniṣad anyā nirvāṇagāminī || 13.5 [272]
−−−−¦⏑−−−¦¦−−−−¦⏑−⏑−
etaj jñātvā yathābhūtaṁ buddhānāṁ śrāvakaḥ sadā |
−−−−¦⏑−−−¦¦⏑−−⏑¦⏑−⏑−
satkāraṁ nābhinandeta vivekaṁ anubṁhayet || 13.6 [273]
−−⏑−¦−,−−−¦¦−−−⏑¦⏑−⏑− mavipulā
na vyāyamente sarvatra nānyeṣāṁ puruṣo bhavet |
−−−−¦⏑−−−¦¦−−⏑⏑¦⏑−⏑−
nānyāṁ niḥśritya jīveta dharmeṇa na vaṇik caret || 13.7 [274]
⏑−−−¦⏑−−−¦¦−−−⏑¦⏑−⏑−
svalābhaṁ nāvamanyeta nānyeṣāṁ sphako bhavet |
−−−⏑¦⏑−−−¦¦⏑−−−¦⏑−⏑−
anyeṣāṁ sphako bhikṣuḥ samādhiṁ nādhigacchati || 13.8 [275]
⏑−−⏑¦⏑−−−¦¦⏑−−−¦⏑−⏑−
sukhaṁ jīvitum icchec cec chramaṇyārtheṣv avekṣavān |
⏑−−⏑¦⏑−−−¦¦−−⏑⏑¦⏑−⏑−
ahir mūṣakadurgaṁ vā seveta śayanāsanam || 13.9 [276]
⏑−−⏑¦⏑−−−¦¦⏑−−−¦⏑−⏑−
sukhaṁ jīvitum icchec cec chramaṇyārtheṣv avekṣavān |
⏑⏑−⏑−¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
itaretareṇa saṁtuṣyed ekadharmaṁ ca bhāvayet || 13.10 [277]
⏑−−⏑¦⏑−−−¦¦⏑−−−¦⏑−⏑−
sukhaṁ jīvitum icchec cec chramaṇyārtheṣv avekṣavān |
−⏑−−¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
sāṁghikaṁ nāvamanyeta cīvaraṁ pānabhojanam || 13.11 [278]
−−−−¦⏑−−−¦¦−−⏑⏑¦⏑−⏑−
alpajñāto 'pi ced bhavati śīleṣu susamāhitaḥ |
−−−−¦⏑−−−¦¦−−−⏑¦⏑−⏑−
vidvāṁsas taṁ praśaṁsanti śuddhājīvam atandritam || 13.12 [279]
−−−−¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
traividyaḥ syāt sa ced bhikṣur mtyuhantā nirāsravaḥ |
−−−⏑¦⏑−−−¦¦⏑⏑−−¦⏑−⏑−
alpajñātam iti jñātvā hy avajānanty ajānakāḥ || 13.13 [280.i]
⏑−⏑⏑¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑− I read bhavati as 3 syllables here; and take tr- in traividyo as not making position to give the pathyā opening.03
sa ced bhavati traividyo mtyuhāyī nirāsravaḥ |
−−−−¦⏑⏑⏑−¦¦⏑⏑−−¦⏑−⏑− navipulā
jñātvālpajñāta iti tam avajānanty ajānakāḥ || 13.13 [280.ii]
⏑−⏑−¦⏑−−−¦¦−−⏑⏑¦⏑−⏑− bhavati must be counted as 3 syllables on this line, but as 2 syllables (= bhoti) in lines c & d.04
sa cet tv ihānnapānasya lābhī bhavati pudgalaḥ |
−⏑−−¦⏑−−−¦¦⏑−−−¦⏑−⏑−
pāpadharmāpi ced bhavati sa teṣāṁ bhavati pūjitaḥ || 13.14 [281]
⏑−⏑−¦−⏑⏑−¦¦−−−⏑¦⏑−⏑− bhavipulā
bahūn amitrāṁ labhate saṁghāṭīpravtaḥ sadā |
−−−−¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
lābhī yo hy annapānasya vastraśayyāsanasya ca || 13.15 [282]
−⏑−−¦⏑−−−¦¦−−−⏑¦⏑−⏑−
etad ādīnavaṁ jñātvā satkāreṣu mahābhayam |
−−−−¦⏑−⏑−¦¦⏑−−−¦⏑−⏑− Anuṣṭubh Thag 154 reads appalābho anavassuto; despite the variation this still gives the Anuṣṭubh opening.05
alpajñāto hy anutsukaḥ smto bhikṣuḥ parivrajet || 13.16 [283]
−⏑⏑⏑⏑¦−⏑−⏑− Vaitālīya
nāyam anaśanena jīvate
−−−⏑⏑¦−⏑−⏑−
nāhāro hdayasya śāntaye |
−−−⏑⏑¦−⏑−⏑− This is a even line in odd position; Thag 123 has a variation in the reading: āhāraṭṭhitiko samussayo, but here also there is a even line in odd position.06
āhāraḥ sthitaye tu vidyate
−−−⏑⏑¦−⏑−⏑−
taj jñātvā hi careta eṣaṇām || 13.17 [284]
−−⏑⏑¦−⏑−⏑− Vaitālīya
paṅkas tv iti yo hi vindate
−−−⏑⏑¦−⏑−⏑−
nityaṁ vandanamānanā kule |
−−−¦−⏑−⏑−
sūkṣmaḥ śalyo duruddharaḥ
−−−−⏑⏑¦−⏑−⏑− This line is hypermetric by 2 mātrā; Thag 124 is also hypermetric: sakkāro kāpurisena dujjaho.07
satkāraḥ kāpuruṣeṇa dustyajaḥ || 13.18 [285]
|| satkāravargaḥ 13 || ||
Udānavarga Home Page Next Varga